– Een boeiend boek voor eenzaten –
Hotel du Lac was al in 1984 een vergane glorie, een schuilplaats voor enkelingen die in een snel veranderende wereld aan een decor uit eerdere decennia vasthielden. Nu er alweer ruim veertig jaren overheen gingen sinds het boek werd gepubliceerd en de Booker Prize won, heeft nostalgie helemaal de overhand.
‘He was a man of few words, but those few words were judiciously selected, weighed for quality, and delivered with expertise. (…) The sensation of being entertained by words was one she encountered all too rarely. People expect writers to entertain them, she reflected. They consider that writers should be gratified simply by performing their talk to the audience’s satisfaction.’
Deze passage geeft zowat de essentie van het boek weer. Edith Hope, hoofdpersonage en vertelperspectief, schrijft meer dan ze werkelijk leeft, althans dat meent haar omgeving Met haar romantische verhalen bereikt de schrijfster vooral een vrouwelijk publiek.
De verhouding die ze met een getrouwde man heeft, speelt zich volkomen af in de coulissen van het openbare leven. Wanneer Edith zich in het vlot vloeiende sociale leven beweegt, speelt ze een personage en heeft ze het gevoel fout gecast te zijn. Op het moment dat ze helemaal uit haar rol valt, wordt ze naar een Zwitsers hotel verbannnen tot ze zichzelf weer kan rehabiliteren.
Buitenstaanders
‘Hotel du Lac’ in het naseizoen lijkt een heerlijke plek om tot jezelf te komen. Maar Edith ervaart dat anders. Ook in het luxehotel vindt ze niet echt aansluiting bij de schaarse andere gasten. Deze staan vooral voor de opdracht om het beste te maken van een leven op zijn retour, sommigen doen het met gelatenheid, anderen proberen glamoureus de schijn op te houden.
Edith verlangt vooral naar haar minnaar en schrijft hem lange brieven waarin ze de andere peronages gevat typeert. Ook neemt ze zich voor het boek af te werken zoals ze haar uitgever beloofde. En alweer speelt het leven zich vooral in haar overpeinzingen af. Ze taxeert en portretteert het gezelschap. ‘Yet how curious it is that some women have to be indulged and placated all the time…’
Als ze zich overmand voelt, kan ze haar gevoelens enkel een plaats geven in woorden, in een passage in een boek. De enige mannelijke tegenspeler in het gastengezelschap neemt Edith mee op een bergwandeling en slaagt erin haar behoorlijk tegen de haren in te strijken.
‘Edith shot ahead, furious. To contain her anger – for she could not find her way down to the lake unaided – she tried various distancing procedures, familiar to her from long use. The most productive was to convert the incident into a scene of one of her novels. The evening came on stealthily, she muttered to herself. The sun a glowing ball… It was no good.’ Zo komt het dat Edith ook in ballingschap op zichzelf is aangewezen. ‘Hotel du Lac’ is een boek voor eenzaten, mensen die genietend de observaties van een eeuwige buitenstaander lezen.
Een plaatsje in een agenda
Schrijfster Anita Brookner was zelf zo een buitenstaander en dus lijkt het alsof Edith Hope een alter ego was. Brookner is van Pools-Joodse origine, haar ouders emigreerden naar Groot-Brittannië. Tijdens de oorlog veranderde haar moeder de naam van de familie, van Brückner naar Brookner, in de hoop anti-Duitse gevoelens te ontlopen.
Brookner studeerde geschiedenis aan het King’s College London en behaalde in 1953 een doctoraat in de kunstgeschiedenis aan het ‘Courtauld Institute of Art’ van de Universiteit van Londen. Later werd ze een gereputeerde professor aan de Universiteit van Cambridge. Voor haar werk als historica werd ze met de Orde van het Britse Rijk onderscheiden.
Dat Brookner toch zoveel tijd overhield om romans te schrijven heeft waarschijnlijjk te maken met het feit dat ervoor koos om nooit te trouwen. Haar boeken gaan dan ook heel vaak over een alleenstaande vrouw in de middenklasse die materieel heel goed voor zichzelf kan zorgen maar in het gevoelsleven naar eenzaamheid neigt. Niet in staat het oppervlakkige spel mee te spelen en tegelijk een partner missend waarmee ze de diepgang van het leven kan delen.
Zelf vertelde ze daarover dat ze meerder huwelijksaaanzoeken afwees omdat mannen op haar overkwamen als ‘mensen met een eigen agenda die overtuigd waren dat ze je er konden inpassen op voorwaarde dat ze bepaalde karakteristieken konden elimineren.’
‘Hotel du Lac’ is uitgegeven bij Penguin Fiction